Czy dostępność to tylko podjazdy, windy i miejsca parkingowe? Większość osób właśnie z tym kojarzy usuwanie barier. Tymczasem istnieje jeszcze jedna przeszkoda, która często pozostaje niewidoczna – trudny, urzędowy język.
Dla wielu osób przeczytanie pisma z urzędu, regulaminu programu czy informacji o dofinansowaniu jest wyzwaniem. Zbyt długie zdania, specjalistyczne pojęcia i skomplikowane przepisy sprawiają, że nawet znalezienie odpowiedzi na proste pytanie może zająć wiele czasu.
Na szczęście coraz więcej instytucji dostrzega ten problem.
Prosty język to większa samodzielność
Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych uruchomił Biblioteczkę ETR, czyli zbiór materiałów przygotowanych zgodnie z zasadami Easy to Read (ETR) – „łatwe do czytania i zrozumienia”. To kolejny krok w kierunku tworzenia informacji dostępnych dla wszystkich.
To rozwiązanie jest szczególnie pomocne dla:
- osób z niepełnosprawnością intelektualną,
- osób z trudnościami poznawczymi,
- seniorów,
- osób uczących się języka polskiego,
- wszystkich, którzy wolą jasny i prosty przekaz.
Nie chodzi o upraszczanie rzeczywistości. Chodzi o to, aby każdy miał równy dostęp do informacji.
Dlaczego to takie ważne?
Wyobraźmy sobie osobę, która chce ubiegać się o dofinansowanie z PFRON. Jeżeli instrukcja liczy kilkadziesiąt stron i jest napisana językiem prawniczym, wiele osób może zrezygnować już na początku.
A przecież dostęp do informacji jest pierwszym krokiem do skorzystania z przysługującego wsparcia.
Dlatego teksty przygotowane zgodnie z zasadami ETR są tworzone prostym językiem, mają czytelny układ i często zawierają ilustracje ułatwiające zrozumienie treści. Co ważne, są konsultowane z osobami, które będą z nich korzystać. Dzięki temu można sprawdzić, czy przekaz jest naprawdę zrozumiały.
Dostępność to coś więcej niż architektura
W ostatnich latach dużo mówi się o likwidowaniu barier architektonicznych. Powstają podjazdy, windy, ścieżki prowadzące czy udźwiękowione przejścia dla pieszych.
Jednak równie ważna jest dostępność informacyjna.
Jeżeli ktoś nie potrafi znaleźć potrzebnych informacji lub ich nie rozumie, nawet najlepiej przygotowane programy wsparcia mogą pozostać poza jego zasięgiem.
Dlatego coraz więcej instytucji publicznych inwestuje nie tylko w nowoczesne rozwiązania cyfrowe, ale także w prosty język i czytelną komunikację. Widać to również w działaniach PFRON, który rozwija usługi elektroniczne oraz kolejne narzędzia ułatwiające kontakt z osobami z niepełnosprawnościami.
Korzyści odczuwają wszyscy
Warto pamiętać, że prosty język nie jest przeznaczony wyłącznie dla osób z niepełnosprawnościami.
Korzystają z niego również:
- seniorzy,
- rodzice,
- osoby po urazach,
- cudzoziemcy,
- osoby, które po prostu chcą szybko znaleźć potrzebne informacje.
Dlatego dostępność nie wyklucza nikogo. Wręcz przeciwnie – sprawia, że świat staje się bardziej przyjazny dla wszystkich.
To dopiero początek zmian
W ostatnich miesiącach pojawia się coraz więcej inicjatyw wspierających osoby z niepełnosprawnościami. Od nowych zasad programów PFRON, przez rozwój usług cyfrowych, aż po projekty zwiększające samodzielność i mobilność. Wszystkie te działania pokazują, że dostępność nie jest jednorazowym projektem, ale procesem, który stale się rozwija.
Razem budujmy świat bez barier
Każdy z nas może przyczynić się do tworzenia bardziej dostępnego otoczenia. Czasem wystarczy napisać wiadomość prostszym językiem, przygotować czytelniejszą instrukcję lub wyjaśnić trudne pojęcia w zrozumiały sposób.
Bo prawdziwa dostępność zaczyna się wtedy, gdy każdy ma możliwość zrozumienia informacji, podejmowania samodzielnych decyzji i aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym.
To właśnie prosty język może stać się jednym z najważniejszych narzędzi budowania społeczeństwa bez barier.